Sjoemelsoftware en sjoemelen …

sjoemelsoftware

Onlangs werd het woord ‘sjoemelsoftware’ gekozen tot ‘Woord van het jaar 2015’. Dat zette mij aan het denken. Sjoemelen is van alle tijden en gebeurt overal. Niet alleen bij gerenommeerde autobedrijven, maar ook in de procesindustrie. Voorbeelden genoeg; sjoemelen met vlees, met subsidies, chemisch afval, zelfs met veiligheid… Sjoemelen is menselijk, maar waarom? En hoe kunt u het in uw bedrijf voorkomen?

Bijna alle mensen sjoemelen

Het ‘Woord van het Jaar’ moet niet alleen kenmerkend zijn voor het afgelopen jaar, maar ook origineel. En origineel is vaak ook de sjoemelaar.  Uit onderzoeken van Dan Ariely *1  blijkt dat creatieve mensen beduidend meer sjoemelen dan gemiddeld. Ben je creatief dan verzin je makkelijker uitwegen voor dubieus gedrag.  Andere kenmerken als cultuur en intelligentie zorgen er niet voor dat je meer of minder sjoemelt. Denk bijvoorbeeld aan mensen die na drie bier of meer vinden dat zij met hun auto wél naar huis kunnen rijden. Het excuus dat zij hiervoor bedenken is dat zij beter autorijden dan hun medeweggebruikers, alcohol op hen minder uitwerking heeft of in hun lichaam op miraculeuze wijze sneller afbreekt dan bij anderen.  Bijna alle mensen sjoemelen weleens een beetje. Zolang men er maar mee wegkomt in het eigen hoofd. Zolang we krom gedrag recht kunnen praten durven we het (on)bewust aan om te sjoemelen.

Hoe sjoemelen voorkomen

Uit onderzoek van Ariely blijkt dat mensen minder sjoemelen als ze vooraf worden herinnerd aan de tien geboden of een andere ‘erecode’. Ook als mensen vooraf moeten verklaren of  tekenen dat ze iets eerlijk en naar waarheid zullen invullen, sjoemelen ze minder. Het werkt dus preventief om medewerkers een verklaring te laten tekenen. Iemand achteraf iets laten verklaren of tekenen is zinloos, dan kan het leed al zijn geschied.

Slecht voorbeeld doet slecht volgen

Bedrog is besmettelijk. Als één persoon in iemands directe omgeving zoals een collega, familielid of de baas, iets doet wat niet door de beugel kan, gaat deze vroeg of laat ook meer sjoemelen. Ariely zegt dat dit geldt voor alle mensen, van alle rangen of standen, religies, cultuur, leeftijd, sekse, etc. Als meerdere mensen om je heen erop los zwendelen, ga je het langzaam maar zeker gewoon vinden.

Bekijk publicatie 

Related Posts